พีระมิดการเงิน 5 ชั้น เช็คว่าตอนนี้เรายืนอยู่ชั้นไหน

คำถามที่เราตอบให้ทุกคนได้ยากที่สุด ไม่ใช่ "มีเครื่องมืออะไรบ้าง"
แต่เป็น "แล้วฉันควรเริ่มตรงไหนก่อน"

สองปีที่ผ่านมาเราทำเครื่องมือมาสี่สิบกว่าตัวแล้ว
แต่พอมีเพื่อนๆหลายคนทักมาถามว่า "เพิ่งเริ่มทำงาน อยากจัดการเงินให้เป็นระบบ ควรเริ่มจากอะไรดี" เริ่มยากขึ้น เพราะคำตอบไม่สามารถส่งอันเดียวจบได้

ปัญหาคือหน้าเครื่องมือของเราตอบได้แค่ว่า "มีอะไรให้ใช้บ้าง" แต่ไม่ได้บอกว่า อะไรควรมาก่อนอะไร หรือ ควรโฟกัสอันไหนก่อน

เรื่องเงินมันมีลำดับของมันอยู่

อะไรจะเกิดขึ้นถ้า...

คนที่ลงหุ้นอยู่ทุกเดือน พอร์ตกำลังไปได้สวย แต่ไม่มีเงินสำรองสักบาท

วันที่รถเสียหรือต้องเข้าโรงพยาบาลขึ้นมา ต้องขายหุ้นตอนที่ราคาแย่ที่สุดพอดี แผนที่พังเพราะไม่มีแผนสำรอง

ในวงการวางแผนการเงินมีภาพที่ใช้อธิบายเรื่องนี้ เรียกว่า พีระมิดการเงิน ฐานล่างคือความมั่นคง ถัดขึ้นมาคือการวางแผน แล้วค่อยเป็นการลงทุน ยอดบนสุดคือการส่งต่อ

หลักการเดียวที่ทุกตำราพูดตรงกันคือ ไม่ควรข้ามชั้น เพราะชั้นบนจะมั่นคงได้ก็ต่อเมื่อชั้นล่างแน่นก่อน

เราชอบภาพนี้มาก แต่ปัญหาของมันคือมันเป็นแค่ "ภาพ" ดูจบแล้วก็ยังไม่รู้อยู่ดีว่าตัวเองอยู่ตรงไหน และพรุ่งนี้ต้องทำอะไร

เราเลยลองทำมันให้ติ๊กได้ทีละข้อ

พีระมิดที่ติ๊กได้ทีละข้อ

หน้าใหม่ของเราชื่อ พีระมิดการเงิน เป็นเช็คลิสต์ 42 ข้อ(เบื้องต้นจะมาอัปเดตเรื่อยๆ) แบ่งเป็น 5 ชั้น

• ชั้น 1 สภาพคล่อง เงินเข้าออกอยู่ในการควบคุม รู้ว่าเดือนที่แล้วเงินหมดไปกับอะไร มีเงินเหลือทุกเดือน
• ชั้น 2 ความมั่นคง เรื่องไม่คาดฝันเกิดขึ้นแล้วไม่ล้ม เงินสำรอง หนี้ ประกัน
• ชั้น 3 วางแผน มองไกลกว่าปีนี้ ภาษี เกษียณ เป้าหมายใหญ่ ค่าเรียนลูก
• ชั้น 4 ลงทุน เงินที่เหลือจากสามชั้นล่างถูกเอาไปทำงานต่ออย่างมีระบบ
• ชั้น 5 ส่งต่อ เงินอยู่ได้โดยไม่ต้องพึ่งแรงเรา และไปต่อได้แม้เราไม่อยู่

มีสามสถานะ ไม่ใช่แค่ทำกับไม่ทำ
และทุกข้อกด "ไม่เกี่ยวกับฉัน" ได้ ไม่มีลูก ไม่มีหนี้บ้าน ไม่มีคู่ ข้อพวกนั้นตัดออกจากการนับไปเลย จะได้ไม่รู้สึกว่าตัวเองตกตลอดกาลทั้งที่มันไม่เกี่ยวกับชีวิตเราเลย

แต่ละข้อบอกว่ามีอะไรช่วยบ้าง กดที่คำถามแล้วมันจะกางออกมาว่าข้อนี้ใช้เครื่องมือตัวไหนได้ อ่านบทความไหนต่อ ข้อดีของการที่เราสะสมของมาสองปี

ข้อที่เราไม่มีเครื่องมือให้ ก็ยังอยู่ในลิสต์

ข้อพวกนี้เราใส่ "วิธีทำสั้น ๆ" ไว้ให้แทน

เริ่มจากชั้นล่างสุดก่อน

ถ้ายังไม่รู้จะเริ่มตรงไหน ลองเปิดชั้น 1 แล้วไล่ติ๊กดูก่อนครับ

จุดที่เราคิดว่ามีค่าที่สุดไม่ใช่ตอนติ๊กครบ แต่เป็นตอนที่เห็นว่ามีข้อที่ตอบไม่ได้อยู่
ทบทวนการเงินของตัวเอง

เช็คลิสต์นี้เป็นแนวทางวางแผนทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุนหรือคำแนะนำเฉพาะบุคคล ชีวิตแต่ละคนไม่เหมือนกัน ข้อไหนไม่เกี่ยวกับเราก็ข้ามได้เลย